Blog

Secenje iverice

Mašine i alati za obradu drveta

 Obrada drveta vrši se uglavnom različitim mašinama za obradu drveta. Ručni stolarski alat upotrebljava se kao pomoćni za sastavljanje i uglavljivanje proizvoda u žljebove i dr. Postoje sledeće vrste prerade drveta na mašinama: rezanje, sečenje, glodanje, dubljenje (štemovanje), bušenje, blanjanje i brušenje (sl. 1). Kao alatke za rezanje, sečenje i glađenje primenjuju se okvirne testere, kružne i tačkaste, noževi za sečenje i struganje, glodala, svrdla, lanci, dleta i brusni papir.

20190917

Sl. 1: Vrste obrade drveta: a - rezanje; b - sečenje; c - glodanje; d - brušenje; e - struganje; f - brušenje

Alati za rezanje, koji se upotrebljavaju za obradu drveta uvek imaju jedan ili nekoliko klinova. Tako na primer zupci okvirnih, kružnih i trakastih testera, sečiva noževa za struganje, zupci glodala itd. imaju oblik oštrih klinova, koji vrše sečenje. Da bi ova klinasta sečiva mogla da seku drvo sa dosta velikom produkativnošću i da daju zadovoljavajući kvalitet obrade, potrebno je da se oni nalaze pod izvesnim uglom prema vlaknima drveta i da imaju odrađenu veličinu i oblik.

Na ovim alatkama za sečenje, koje se upotrebljavaju za obradu drveta, postoje sledeći uglovi sečiva: ugao rezanja, koji se označava slovom  𝛿, ugao oštrenja - slovom β, prednji ugao - slovom γ, zadnji ugao - slovom α. Zbir zadnjeg ugla i ugla oštrenja uvek daje ugao 𝛿 = α + β (sl. 2).

201909171

Sl. 2: Ugaoni elementi sečiva

Da bi se postigla visoka čistoća obrade površine drveta i da bi se utrošilo što manje rada na sečenje, potrebno je da se izabere najpovoljniji ugao rezanja, ugao oštrenja, prednji i zadnji ugao sečenja prema vrsti drveta, njegovoj vlažnosti i pravcu sečenja. Kao najmanji ugao oštrenja usvojeno je da se smatra ugao od 30o; ugao pravca kreranja noža ili zadnji ugao uzima se 10 - 15o; ugao rezanja uzima se 45 - 74o.

Prema pravcu sečenja u odnosu na vlakna drveta postoje tri glavna slučaja sečenja: čeono, podužno i poprečno (sl. 3). Čisto podužno, poprečno i čeono sečenje radi se vrlo retko, zato što se nož u toku rada uvek nalazi pod izvesnim uglom prema vlaknima drveta.

201909172 1

Sl. 3: Tri glavna slučaja sečenja drveta: a - čeono; b - podužno; c - poprečno

Oštrenje alata za sečenje vrši se ili na specijalnim spravama za oštrenje ili ručno, s tim, da alat za sečenje, posle oštrenja, mora sačuvati prvobitni oblik sečiva i odgovarajuće ugaone elemente.

Ako vam se svideo tekst, kliknite na lajk ili napisite komentar

Blog Kategorije